دانشگاه بیرجند پژوهش های کیفی در علوم رفتاری 2981-0922 4 2 2026 02 20 Lived Experience of Negative Emotions Perpetuating Distress Resulting from Romantic Breakup: A Qualitative Study تجربة زیسته از هیجانات منفی تداوم‌بخش پریشانی ناشی از شکست عشقی: یک مطالعۀ کیفی 117 136 4158 10.22077/qrbs.2026.10674.1151 FA مجتبی حافظی دکتری روان‌شناسی، گروه روان‌شناسی، پژوهشکده علوم رفتاری، پژوهشگاه حوزه و دانشگاه، قم 0000-0002-8980-1714 مسعود جان بزرگی استاد، گروه روان‌شناسی، پژوهشکده علوم رفتاری، پژوهشگاه حوزه و دانشگاه، قم Journal Article 2025 10 11 Background: Romantic breakup can lead to a wide range of clinical outcomes. Various factors have been identified in different studies as causes of post-separation distress, among which negative emotions are one of the most important variables perpetuating distress following separation.Aim: The aim of this study was to identify the lived experience of negative emotions perpetuating distress resulting from romantic breakup.Method: This study was based on qualitative interviews with individuals who had experienced romantic breakup and employed Bengtsson’s qualitative content analysis method. The study population comprised all individuals with experience of romantic breakup in the city of Qom. Using purposeful sampling with maximum variation and until saturation of the data, fifteen participants (10 women, 5 men) were examined via semi-structured interviews. The data analysis procedure included the four stages of decontextualisation, recontextualisation, categorisation and the compilation. The trustworthiness of the findings from the qualitative interviews was examined using the four criteria of credibility, confirmability, transferability and dependability according to Lincoln, & Guba. To achieve the criterion of dependability, the findings were evaluated by ten experts through calculation of the content validity index (CVI).Results: The research findings indicated that the negative emotions perpetuating romantic breakup distress comprise relational wounds and threat to personal identity. Relational wounds included dependency (feeling of dependence arising from affection, feeling of dependence arising from a physical relationship, longing for the sweetness of the relationship, distress about the temporality of the ended relationship, and feeling of emotional emptiness); anger (feeling of hatred and desire for revenge); humiliation (feeling of degradation, feeling of being betrayed, feeling of being a loser, feeling of rejection and feeling of guilt); and threat to personal identity included identity grief (longing for the lovable self and existential shame) and anxiety about the future (fear of failing again and fear of remaining alone).Conclusions: The results of this study can serve as a basis for developing therapeutic interventions and locally adapted educational packages to reduce clinical symptoms resulting from romantic breakup. زمینه: شکست عشقی می‌تواند طیفی گسترده از پیامدهای بالینی را در پی داشته باشد. پژوهش‌ها نشان داده‌اند که عوامل متعددی در بروز پریشانی پس از جدایی، نقش دارند که در میان آن‌ها، هیجان‌های منفی از مهم‌ترین متغیرهای تداوم‌بخشِ پریشانی پس از جدایی محسوب می‌شوند.هدف: هدف این پژوهش، توصیف تجربۀ زیسته از هیجان‌های منفیِ تداوم‌بخش پریشانی ناشی از شکست عشقی است.روش: پژوهش حاضر، با رویکرد کیفی مبتنی بر روش تحلیل محتوای کیفی (2016) Bengtsson انجام شد. جامعۀ آماری، شامل تمامی افراد دارای تجربۀ شکست عشقی در شهر قم بودند که با روش «نمونه‌گیری هدفمند با حداکثر تنوع» انتخاب شدند. ۱۵ شرکت‌کننده (۱۰ زن، ۵ مرد) مورد مصاحبه نیمه‌ساختاریافته قرار گرفتند. فرآیند تجزیه و تحلیل داده‌ها در چهار مرحله شامل «ازمتن‌گیری»، «به متن‌دهی»، «مقوله‌بندی» و «یکپارچه‌سازی» انجام شد. اعتبار یافته‌ها بر اساس چهار معیار (1985) Lincoln & Guba «اعتمادپذیری»، «تأییدپذیری»، «انتقال‌پذیری» و «اتکاپذیری» بررسی شد. همچنین برای دستیابی به معیار «اتکاپذیری»، یافته‌ها توسط ۱۰ متخصص از طریق محاسبۀ «شاخص روایی محتوایی» (CVI) ارزیابی شدند.یافته‌ها: نتایج نشان داد، هیجان‌های منفیِ تداوم‌بخش شکست عشقی در دو دستۀ اصلیِ جراحت‌های رابطه‌ای و تهدید هویت فردی جای می‌گیرند. درون‌مایۀ جراحت‌های رابطه‌ای، شامل مقولۀ احساس وابستگی (وابستگی ناشی از علاقه، احساس وابستگی ناشی از رابطة جسمانی، حسرت شیرینی رابطه، رنج از موقتی بودن رابطۀ تمام‌شده و احساس خلأ محبت)، مقولۀ خشم (احساس تنفر و میل به انتقام‌جویی) و مقولۀ حقارت (احساس تحقیر، احساس خیانت دیدن، احساس بازنده بودن، احساس طردشدگی و احساس گناه) است؛ و درون‌مایۀ تهدید هویت فردی، شامل مقولۀ اندوهِ هویتی (حسرت خودِ دوست داشتنی و احساس شرم وجودی) و مقولۀ اضطراب آینده (ترس از شکست دوباره و ترس از تنها ماندن) می‌باشد.نتیجه‌گیری: یافته‌های این پژوهش، می‌تواند مبنایی برای طراحی مداخلات درمانی و بسته‌های آموزشی بومی در جهت کاهش نشانگان بالینی ناشی از شکست عشقی فراهم آورد. https://qrbs.birjand.ac.ir/article_4158_3e3aa687770f55c704ca997c3be81634.pdf